۱۱ استان کشور با بحران گاز مواجه هستند
وضعیت فعلی شبکه گاز و ذخایر کشور در سال جاری به گزارش سهند پرس، سعید توکلی، سخنگوی وزارت نفت، در خصوص وضعیت کنونی شبکه گاز و ذخایر سوخت کشور، اعلام کرد: امسال، باوجود کاهش تقریباً ۱۳ درصدی تولید گاز ایران در اثر حملات دشمنان صهیونیستی و آمریکایی در تاریخ ۲۷ اسفند و آسیب به تأسیسات […]
وضعیت فعلی شبکه گاز و ذخایر کشور در سال جاری
به گزارش سهند پرس، سعید توکلی، سخنگوی وزارت نفت، در خصوص وضعیت کنونی شبکه گاز و ذخایر سوخت کشور، اعلام کرد: امسال، باوجود کاهش تقریباً ۱۳ درصدی تولید گاز ایران در اثر حملات دشمنان صهیونیستی و آمریکایی در تاریخ ۲۷ اسفند و آسیب به تأسیسات و چهار پالایشگاه مجتمع گاز پارس جنوبی، توانستیم پایداری شبکه گاز کشور را حفظ کنیم. در حال حاضر، میزان ذخایر گازوئیل در مخازن سوخت مایع به بیش از ۳ میلیارد لیتر رسیده است و گاز مورد نیاز تمامی مصرفکنندگان بدون محدودیت در اختیار شبکه قرار گرفته است.
عملکرد مخازن و حفاظت از ذخایر گاز
وی به عملکرد بخش ذخیرهسازی گاز اشاره و تصریح کرد: امسال در دو مخزن شوریجه و سراجه رکوردهای قابل توجهی ثبت شده است؛ به طوری که در مخزن شوریجه، برای دومین سال پیاپی، رکورد ذخیرهسازی شکسته شد و در مخزن سراجه برای اولین بار، رکوردی تاریخی ثبت شد.
پایداری شبکه گاز در فصل سرما
مدیرعامل شرکت ملی گاز ایران با بیان اینکه وضعیت پایداری شبکه تا کنون مطلوب بوده است، گفت: با آغاز فصل سرد و تغییر الگوی مصرف، سهم بخش خانگی و تجاری در مصرف گاز افزایش مییابد و به همین دلیل، در دسترس بودن حجم کافی گاز برای دیگر بخشها کاهش مییابد.
مطالب مرتبط با مصرف و مدیریت گاز در فصل سرما
- افزایش مصرف گاز در روزهای اخیر: توکلی اعلام کرد که از روز شنبه تاکنون، مصرف روزانه گاز حدود ۶۰ میلیون مترمکعب افزایش یافته است. پیشبینی میشود این رقم تا پایان هفته به حدود ۷۰ میلیون مترمکعب رشد کند.
- بازگشت ظرفیت تولید به چرخه: بر اساس برنامهریزیهای انجامشده، پیش از شروع فصل سرد، قرار بود ۱۰۰ میلیون مترمکعب از ظرفیت کاهشیافته مجدداً وارد چرخه تولید شود، که به طور میانگین این مقدار اکنون بیش از ۹۵ میلیون مترمکعب است.
- مصرف در استانها و الگوهای مصرف: توکلی درباره مصرف گاز در استانهای مختلف گفت: حجم مصرف با تعداد مشترکان و سبد مصرف هر استان ارتباط مستقیم دارد. مثلاً استان تهران در روزهای اوج مصرف حدود ۱۲۵ میلیون مترمکعب گاز مصرف میکند و سایر استانها بر مبنای سهمشان مدیریت میشوند. در این میان، مطالعه و تحلیل دقیق ترکیب مصرف در هر استان، بهخصوص استان مازندران که حدود ۹۴ درصد مصرف آن خانگی و تجاری است، اهمیت دارد. همکاری مشترکان در کاهش مصرف حتی کوچک، تاثیر قابل توجهی بر پایداری شبکه دارد.
مدیریت مصرف در فصل سرما و نقش سیاستها
توکلی درباره نظارت بر مصرف انرژی در پایان ماههای سرد سال، افزود: امسال، با اجرای سیاستهای جدید، تعیین خطوط مبنای مصرف برای هر استان، امکان ارزیابی دقیقتر کاهش مصرف را فراهم کرده است. دستگاههای اجرایی موظف شدهاند مصرف گاز خود را ۲۰ درصد کمتر از حجم تعیینشده نگهدارند و دمای استاندارد در فضاهای اداری ۱۸ درجه سانتیگراد تعیین شده است. گروههای پایش و نظارت، از روز پانزدهم آغاز و تا پایان فصل سرد ادامه خواهد داشت.
برنامهریزی برای کنترل مصرف در بخش خانگی و تعرفههای گاز
در بخش خانگی، دمای استاندارد بین ۱۸ تا ۲۱ درجه است که رعایت آن، علاوه بر سلامت، نقش مهمی در کاهش مصرف دارد. درباره مشترکان پرمصرف، حدود ۷۰ درصد در پله اول تعرفه قرار دارند و مطابق با الگوی مصرف، در حالی که نزدیک به ۱۸ درصد در پله دوم قرار گرفتهاند و مصرفشان در گروه متوسط است، مشترکان در پلههای سوم و چهارم، بدمصرف یا بسیار بدمصرف محسوب میشوند و مصرفشان بیشتر از خط مبنا است.
پایه تعرفهگذاری گاز به صورت پلکانی است و افزایش هزینهها، بر اساس حجم مصرف میباشد. در سال گذشته، تنها ۱.۳۳ درصد از مشترکان در پله چهارم قرار داشتند که مصرفشان ۶ درصد کل گاز کشور را شامل میشود. این سیاست، به عدالت در مصرف و توازن هزینهها کمک میکند.
مقابله با انشعابهای غیرمجاز و شرایط تأمین گاز زمستانی
در مورد انشعابهای غیرمجاز، توکلی اعلام کرد که اراده جدی برای مقابله با استفاده غیرمجاز وجود دارد و این تخلفات، عمدتاً در مناطق خوشنشین و روستاهای خارج از محدوده قانونی، دیده میشود که با گزارشهای شناسایی، برخورد قانونی، شامل قطع انشعاب و جریمه، اعمال میشود.
درباره شرایط تأمین گاز در زمستان، باید گفت امسال، با وضعیتی استثنایی روبهرو هستیم. طبق ارزیابیها، دستکم ۱۱ استان در معرض تنش گازی قرار دارند، ولی وضعیت در سه استان مازندران، گلستان و خراسان شمالی، جدیتر است. همکاری مردم و صرفهجویی در مصرف، کلید عبور از این چالشها است؛ حتی کاهش یک درجه دما میتواند معادل تولید یک فاز پارس جنوبی صرفهجویی شود، که نشاندهنده اهمیت تلاشهای کوچک در مدیریت مصرف است.
وضعیت تأمین گاز صنایع و راهکارهای افزایش بهرهوری
در بخش صنعت، حدود ۱۲ کد مصرف وجود دارد که صنایع غذایی و دارویی، جزو گروههای قطعنشدنی محسوب میشوند و در شرایط سخت شبکه، تحت هیچ شرایطی قطع نمیشوند. در سایر بخشها مانند فولاد و پتروشیمی، تاکنون محدودیتی اعمال نشده است، هرچند کاهش گاز در برخی راهها، به دلیل آسیبهای وارده در جنگ است.
از نظر نقش صنعت در اقتصاد، گاز تنها مصرفکننده نیست بلکه ارزش افزوده، اشتغال و تولید ملی را در بر میگیرد. توکلی تأکید کرد، بهرهوری انرژی در صنعت باید مورد توجه قرار گیرد؛ چرا که در سال ۱۴۰۴، حدود ۳۷ درصد گاز کشور در صنعت مصرف میشود، و بهبود بهرهوری، تاثیر مستقیمی بر تأمین گاز سایر بخشها خواهد داشت.
حمایت از صنایع کوچک و تنوع سبد سوخت
در مورد صنایع کوچک، هیچ محدودیتی در تأمین گاز وجود ندارد و حمایتهای دولت، در قالب تمرکز بر صنایع با سهم کم، ادامه دارد. تنوعبخشی به سبد سوخت از دیگر راهکارهای کاهش مصرف گاز است، مثلاً در صنعت سیمان، سوخت فصل گرم میتواند به نفتکوره تغییر یابد تا مصرف گاز کاهش یابد. وزارت نفت، بر اساس سبد سوخت، این فرصت را برای مدیریت بهتر مصرف گاز در نظر گرفته است.
چالشهای پیشرو در تأمین گاز و راهکارهای مقابله
در ادامه، توکلی شرح داد که ناترازی مزمن و سنواتی، و کاهش ظرفیت تولید، چالشهای اصلی هستند. در حال حاضر، حدود ۲۵۰ تا ۳۰۰ میلیون مترمکعب کاهش در عرضه گاز در اوج مصرف تجربه شده است که این رقم در پی آسیبهای جنگ، افزوده شده است. از مجموع ۲۳۰ میلیون مترمکعب ظرفیت کاهشیافته، ۱۰۰ میلیون بازگشته و باقیمانده، همچنان نیازمند برنامهریزی است.
بازار بورس انرژی و صرفهجویی گاز
در بازار بورس انرژی، هر مترمکعب گاز در قالب گواهی صرفهجویی، تا ۸۴ هزار تومان معامله میشود که نشاندهنده ارزش اقتصادی این ابزار است. با کاهش مصرف، مشترکان میتوانند از مزایای مالی بهرهمند شوند؛ به طور مثال، کاهش مصرف در خانهها، آنها را از قرار گرفتن در پلههای بالای تعرفه و بدمصرف بودن، خارج میکند و در نتیجه قبض گاز کاهش مییابد.
بخش عمده فعالیت شرکتهای کارور، شامل اصلاح و هوشمندسازی سیستمهای گرمایشی و مدیریت مصرف است که نقش مهمی در بهرهوری انرژی دارند. توکلی اشاره کرد، توزیع حدود ۱۹۰ هزار بخاری در مناطق سردسیر و بین خانوادههای تحت حمایت، بخشی از برنامههای افزایش بهرهوری است. سود حاصل از صرفهجویی، میان دولت، مصرفکنندگان، محیط زیست و شرکتهای فعال توزیع میشود و تاثیر مثبت بر تمامی این طرفها دارد.
گواهیهای صرفهجویی و نقش آنها در تامین مالی پروژهها
گواهی صرفهجویی پیشینی، ابزاری برای حمایت از شرکتهای کارور و تامین منابع مالی است. بر اساس میزان صرفهجویی پیشبینیشده، گواهی صادر میشود و شرکتها میتوانند آن را در بورس انرژی بفروشند. این فرآیند، راهکاری موثر برای اجرای پروژههای بهینهسازی است. تاکنون تعداد قابل توجهی از این گواهیها توزیع شده و این روند ادامه دارد.

هیچ دیدگاهی درج نشده - اولین نفر باشید